Kâbe

Kâbe, Mekke'de, Mescid-i Haram'ın yaklaşık olarak merkezinde bulunan küçük bir kutsal yapıdır. Müslümanlarca dünya üzerindeki en kutsal mekân kabul edilir. Müslümanlar namaz kılarken yüzlerini Kâbe'ye dönerler. Ölüler yüzleri Kâbe'den geçen meridyene bakacak şekilde gömülür. Kâbe, hac ibadeti için her yıl Müslümanlarca ziyaret edilir.

Kâbe'nin Bölümleri

• Hacer-i Esved
• Mültezem
• Kâbe'nin Kapısı
• Kâbe'nin Örtüsü
• Makam-ı İbrahim
• Hicr-i İsmail (Hatem)
• Rükn-i Irakî
• Altınoluk
• Rükn-i Şâmî
• Rükn-i Yemânî
• Rükn-i Hacer-i Esved (Şarkî)
• Şazirvan

Kâbe'nin Boyutları

• Kuzeydoğu duvarı 12.63 m
• Kuzeybatı duvarı 11.03 m
• Güneybatı duvarı 13.10 m
• Güneydoğu duvarı 11.22 m
• Yüksekliği 13 m
• 145 m² alan üzerine kurulmuştur.

Duvarlarında kullanılan taşlar Mekke tepelerindeki granit taşlardır. Tavanı ahşaptır. Üzeri altın işlemeli hat yazıları bulunan siyah bir örtü (sitare) ile örtülüdür. Örtüsü her sene hac mevsiminde yenilenmektedir.

Kâbe'nin köşeleri yaklaşık olarak dört ana yönü gösterir. Köşelerden her birinin ayrı ismi vardır. Doğu köşesine "Hacer-ül Esved" veya "Şarkî", kuzey köşesine "Irakî", batı köşesine "Şâmî" ve güney köşesine de "Yemânî" denir.

Kâbe'nin yapısı sade fakat heybetlidir. Üzerindeki örtü ipekli bir kumaştan dokunmuş olup, üzerine Kelime-i Şehadet işlenmiş, çatıya yakın kısmında çevresine altın işlemeli bir şerit geçirilmiş; kemer biçiminde olan bu şeritte de Kur'an ayetleri işlenmiştir.

Kâbe'nin Tarihi

Kâbe, İslam'dan önce çok tanrılı inançlarca kullanılan bir tapınaktı ve Arap Yarımadası'nın dört bir yanından hacılar Kâbe'yi ziyaret ediyorlardı. Daha erken dönemlerdeki tarihine ilişkin yeterli bir bilgi yoktur.

Kur'an'da İbrahim ve İsmail peygamberler tarafından Kâbe'nin temellerinin yükseltildiği yazar. Bu ayetin meali tartışmalı olmakla birlikte genel olarak İslam'da Kâbe'nin ilk olarak Âdem tarafından yapıldığına, ancak ondan geriye sadece temellerinin ayakta kaldığına inanılır.

Hani İbrahim, İsmail ile birlikte evin (Kâbe'nin) temellerini yükseltiyor, "Ey Rabbimiz! Bizden kabul buyur! Şüphesiz sen hakkıyla işitensin, hakkıyla bilensin" diyorlardı. (Bakara 127)

Kâbe, tarih boyunca birçok değişikliğe maruz kalmıştır. Çeşitli dönemlerde kısmen ya da bütünüyle yeniden inşa edilmiş ve günümüzdeki haline ulaşmıştır. Günümüzde Kâbe'yi barındıran Mescid-i Haram, toplam 361.000 metrekarelik bir alanı kapsamaktadır.

Kâbe'nin etrafını çeviren ve Kâbe yüksekliğini aşmayan kubbeli yapı (revaklar), Osmanlı II. Selim zamanında yapılmış, planları ise Mimar Sinan tarafından hazırlanmıştır.